Mục đích của Kế hoạch là thực hiện nghiêm Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 10/4/2024 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác chống khai thác IUU, phát triển bền vững ngành thủy sản và các ý kiến chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về IUU, Ban Thường vụ Tỉnh ủy về công tác chống khai thác IUU và các văn bản có liên quan.
Tiếp tục triển khai đồng bộ, hiệu lực, hiệu quả các quy định pháp luật về chống khai thác IUU và phát triển bền vững ngành thủy sản. Ngăn chặn, giảm thiểu và loại bỏ hoạt động khai thác IUU của tổ chức, cá nhân trên các vùng biển; góp phần tháo gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu, thúc đẩy phát triển nghề cá bền vững, có trách nhiệm và hội nhập quốc tế.
Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Lâm Đồng yêu cầu các Sở, ban, ngành và Chủ tịch UBND các xã, phường có tàu cá mở đợt cao điểm triển khai công tác đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác thủy sản cho tàu cá và kiên quyết xử lý nghiêm, triệt để các hành vi vi phạm quy định về IUU; ngăn chặn, không để phát sinh tàu cá vi phạm khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; hoàn thành việc đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác thủy sản cho tàu cá đủ điều kiện; phấn đấu đến 15/11/2025 không còn xảy ra các vụ việc không thực hiện quy định khi thiết bị VMS mất kết nối, vượt ranh giới cho phép khai thác trên biển. Tổ chức triển khai, thực hiện đầy đủ, thường xuyên, toàn diện, đồng bộ, có hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp chống khai thác IUU và phát triển bền vững ngành thủy sản.
Để đạt được các mục tiêu trên, UBND tỉnh Lâm Đồng tập trung vào một số nhiệm vụ và giải pháp cấp bách, trọng tâm đến ngày 15/11/2025 cần triển khai thực hiện cụ thể như sau:
Về quản lý và kiểm soát chặt chẽ hoạt động tàu cá
Thực hiện việc rà soát, lập danh sách tàu cá không đủ điều kiện hoạt động, xác định thông tin chủ tàu, nguyên nhân, vị trí neo đậu; niêm yết công khai, tập kết về nơi neo đậu tập trung, giao chính quyền cơ sở tổ chức giám sát chặt chẽ. Rà soát, định danh tàu cá trên nền tảng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư (VNeID) để kết nối đồng bộ với cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNfishbase), cơ sở dữ liệu kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến qua các đồn/trạm biên phòng, hệ thống giám sát tàu cá (VMS), hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác điện tử (eCDT).
Hoàn thành đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác thủy sản cho tàu cá đủ điều kiện, cập nhật đầy đủ vào cơ sở dữ liệu Vnfishbase; đảm bảo tàu cá đã đăng ký phải có biển số, đánh dấu theo quy định. Rà soát, xóa đăng ký tàu cá đã chìm đắm, bỏ bờ, không còn trên thực tế; giải bản tàu cá không có nhu cầu đăng ký, đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác thủy sản và tàu cá đóng mới, cải hoán, mua bán không theo quy định.
Đồng thời, thực hiện đăng ký tàu phục vụ nuôi trồng thủy sản và tàu dịch vụ khác theo quy định; đảm bảo không còn tàu cá không viết biển số, không đánh dấu tham gia hoạt động theo quy định; xây dựng và thực hiện chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề cho tàu cá không đủ điều kiện hoạt động, đang sử dụng nghề cấm sang nghề khác nhằm ổn định việc làm và sinh kế cho người dân.
Rà soát điều kiện, thủ tục để công bố mở cảng đối với khu tránh bão kết hợp cảng cá Liên Hương và bố trí lực lượng kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ. Kiểm soát tàu cá rời/cập cảng và xuất/nhập bến qua trạm kiểm soát biên phòng theo đúng quy định; áp dụng hệ thống quản lý tàu cá và ngư dân xuất, nhập bến trên nền tảng VNeID để giám sát toàn bộ hoạt động khai thác thủy sản; bảo đảm kiểm soát toàn bộ tàu cá và ngư dân sau mỗi chuyến biển.
Lực lượng chức năng của tỉnh tăng cường phối hợp tuần tra, kiểm soát tàu cá hoạt động trên biển, cửa sông, bãi ngang, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Hoàn thiện Quy chế quản lý, khai thác, sử dụng và xử lý thông tin dữ liệu hệ thống giám sát tàu cá tỉnh và phát huy hiệu quả hệ thống VMS để theo dõi, giám sát tàu cá hoạt động trên biển; đảm bảo kịp thời phát hiện, cảnh báo, xử lý tàu cá mất kết nối, vượt ranh giới trên biển theo quy trình, quy định. Đồng thời, xây dựng và triển khai áp dụng hệ thống báo cáo tự động khi tàu cá mất kết nối thiết bị VMS để ngư dân chủ động tuân thủ quy định; xây dựng và triển khai chính sách hỗ trợ ngư dân nâng cấp, thay thế thiết bị VMS đáp ứng điều kiện quy định và duy trì kết nối hệ thống VMS 24/24 giờ kể cả khi tàu cá neo đậu tại bờ.
Tuyên truyền, vận động, yêu cầu chủ tàu ký cam kết không vi phạm vùng biển nước ngoài và lập danh sách tàu cá nguy cơ cao, tàu cá thường xuyên hoạt động, xuất bến ngoài tỉnh, tàu cá hoạt động tại các vùng giáp ranh các nước để theo dõi, giám sát chặt chẽ. Duy trì trực ban 24/24 hệ thống giám sát tàu cá để theo dõi, giám sát tàu cá hoạt động trên biển; kịp thời cảnh báo tàu cá hoạt động gần ranh giới các nước, yêu cầu không vượt ranh giới vùng khai thác trên biển và kiểm soát tàu cá của tỉnh hoạt động trên biển, tại vùng giáp ranh và ngoài tỉnh.
Truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác và xử lý vi phạm
Áp dụng triển khai đồng bộ, thống nhất hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác điện tử (eCDT) tại tất cả các cảng cá; trang bị, nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin tại cảng cá để hỗ trợ ngư dân thực hiện cập nhật dữ liệu lên hệ thống VNeID, biên phòng, e-lobook, eCDT; lập danh sách các cơ sở thu mua thủy sản để quản lý, chỉ cho phép mua từ tàu cá bốc dỡ tại cảng được giám sát.
Giám sát sản lượng lên bến, truy xuất nguồn gốc thủy sản theo đúng quy định; đảm bảo tất cả ngư dân, cơ sở thu mua thủy sản khai thác, doanh nghiệp chế biến, cảng cá và cơ quan quản lý nhà nước về thủy sản thực hiện giám sát sản lượng thủy sản khai thác bốc dỡ qua cảng, hồ sơ truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác trên hệ thống e-logbook và eCDT; tất cả tàu cá có chiều dài từ 15 mét trở lên tham gia hoạt động khai thác thủy sản thực hiện rời, cập cảng trên eCDT tại cảng cá và sử dụng hệ thống nhật ký khai thác thủy sản điện tử theo hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Tiếp tục điều tra, củng cố hồ sơ, xử lý triệt để các trường hợp vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; xác minh, xử lý dứt điểm các trường hợp mất kết nối thiết bị VMS không đưa tàu cá về bờ, vượt ranh giới cho phép khai thác trên biển từ năm 2024 đến nay đã được phát hiện và tiếp tục xử lý triệt để các hành vi vi phạm phát sinh; tăng cường kiểm tra, phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động thủy sản, chống khai thác IUU. Bên cạnh đó, điều tra, đưa ra truy tố, xét xử nghiêm các hành vi liên quan đến đưa tàu cá, ngư dân khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài, gửi, vận chuyển thiết bị VMS,.. theo quy định. Cập nhật kết quả xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản của Bộ Quốc phòng và Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Với tinh thần trách nhiệm và sự nỗ lực, tỉnh Lâm Đồng khẳng định quyết tâm đồng hành cùng cả nước trong công tác chống khai thác IUU, góp phần quan trọng trong việc bảo vệ lợi ích quốc gia và xây dựng ngành thủy sản phát triển bền vững.
Thanh Thủy