100% tàu cá hoạt động trên biển được theo dõi, giám sát 24/24 giờ
Mục tiêu chung của Kế hoạch là thực hiện có hiệu quả các Nghị quyết, chủ trương của Đảng về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, các quy hoạch, chiến lược, chương trình quốc gia liên quan đến phát triển bền vững và hội nhập quốc tế ngành thủy sản. Thực hiện đầy đủ các quy định của pháp luật về khai thác, bảo vệ và phát triển ngành thủy sản bền vững, xây dựng nghề cá Việt Nam hội nhập toàn diện, sâu, rộng và có trách nhiệm đối với người tiêu dùng, đối với môi trường sinh thái, đa dạng sinh học,...
Mục tiêu cụ thể tuân thủ đầy đủ quy định chống khai thác IUU; nâng cao năng lực quản lý Nhà nước trong công tác chống khai thác IUU và phát triển bền vững ngành thủy sản; quyết tâm cùng cả nước gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” với các tiêu chí như: 100% tàu cá của Thành phố hoàn thành việc đăng ký, đăng kiểm, đánh dấu tàu cá, cấp giấy phép khai thác thủy sản, lắp đặt thiết bị giám sát hành trình tàu cá (VMS) theo quy định. Không có tàu cá và ngư dân vi phạm vùng biển nước ngoài. Cập nhật 100% dữ liệu tàu cá vào cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNfishbase) gắn với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư (VNeID) và phần mềm hệ thống VMS.
Kiểm tra, kiểm soát 100% tàu cá xuất, nhập bến tại đồn, trạm biên phòng tuyến biển; bảo đảm 100% tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15 mét trở lên phải cập cảng chỉ định; tàu cá từ 6 mét trở lên phải vào cập cảng bốc dỡ hải sản theo quy định; theo dõi, giám sát 24/24 giờ đối với 100% tàu cá hoạt động trên biển qua hệ thống giám sát tàu cá để kịp thời xử lý tàu cá có nguy cơ vi phạm khai thác IUU, vi phạm vùng biển nước ngoài; kiểm soát 100% sản phẩm thủy sản khai thác được nhập khẩu từ nước ngoài tuân thủ đầy đủ theo quy định của Hiệp định về các biện pháp quốc gia có cảng và không có sản phẩm thủy sản bất hợp pháp xuất khẩu ra nước ngoài.
Hoàn thành cấp đăng ký, đăng kiểm, cấp phép khai thác 100% cho tàu cá “03 không” để quản lý, vừa đảm bảo quy định pháp luật, vừa đảm bảo sinh kế của ngư dân hành nghề khai thác thủy sản.
Với yêu cầu xác định rõ vai trò, trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, các cấp chính quyền, nhất là người đứng đầu cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền các cấp và Giám đốc Sở ngành, thủ trưởng các cơ quan, đơn vị và Chủ tịch UBND các xã, phường, đặc khu ven biển/có tàu cá và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đối với công tác chống khai thác IUU và phát triển bền vững ngành thủy sản.
Tổ chức nghiên cứu, quán triệt các nội dung phù hợp với từng đối tượng, thành phần, từng cấp, ngành, nhằm giúp cho cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên, người lao động và cộng đồng ngư dân ven biển, hải đảo nắm vững, hiểu rõ nội dung cơ bản của Chỉ thị số 32-CT/TW, Kế hoạch số 08-KH/TU. Việc tổ chức nghiên cứu, quán triệt phải nghiêm túc, thiết thực, hiệu quả, tránh hình thức.
Đẩy mạnh truyền thông nhằm chấm dứt khai thác IUU
Để đạt được các mục tiêu đề ra, Kế hoạch xác định nhiều nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Trước hết tiếp tục tập trung thực hiện có hiệu quả Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XII về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Chiến lược phát triển thủy sản Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Đồng thời, xây dựng, phát triển Thành phố Hồ Chí Minh có khu vực kinh tế biển, logistics quốc tế; ứng dụng các thành tựu khoa học mới, tiên tiến, hiện đại trong phát triển bền vững kinh tế biển của Thành phố, gắn với việc triển khai thực hiện tốt chính sách nuôi trồng, khai thác, bảo vệ, tái tạo nguồn lợi thủy sản, bảo quản, chế biến phục vụ người tiêu dùng trong nước và xuất khẩu; thực hiện tốt chuyển đổi một số nghề khai thác hải sản ảnh hưởng đến nguồn lợi và môi trường, có chính sách chuyển đổi nghề đánh bắt xa bờ, phát triển nuôi trồng trên biển. Phát triển nuôi thủy sản trên biển, ven biển và khu vực đặc khu Côn Đảo theo hướng hiện đại, ứng dụng công nghệ cao, thân thiện môi trường, gia tăng giá trị, bền vững gắn với công tác bảo tồn, bảo vệ, phát triển thủy sản, phát triển du lịch, dịch vụ, công nghiệp và bảo vệ chủ quyền biển, đảo.
Đặc biệt, mở đợt cao điểm tuyên truyền các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về chống khai thác IUU; nắm bắt tình hình, kịp thời phát hiện từ sớm, từ xa, ngăn chặn ngay từ trong bờ tàu cá và ngư dân cố ý vi phạm, nhất là khai thác thủy sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; thường xuyên kiểm tra việc triển khai thực hiện, kịp thời phát hiện, chấn chỉnh, xử lý các hành vi vi phạm theo quy định pháp luật của Nhà nước.
Phát huy vai trò giám sát của người dân, cộng đồng, vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội nghề nghiệp, hội quần chúng, các cơ quan báo chí truyền thông tăng thời lượng đưa tin, tuyên truyền, phổ biến các quy định về chống khai thác IUU,... vận động nâng cao nhận thức, trách nhiệm, ý thức chấp hành pháp luật, kịp thời phản ánh vi phạm.
Ngoài ra, tham gia tích cực, có hiệu quả các hoạt động hợp tác quốc tế thủy sản, trong đó tập trung ngăn chặn tàu cá và ngư dân vi phạm vùng biển nước ngoài để khai thác thủy sản. Kịp thời đấu tranh ngoại giao đối với việc tàu cá của Thành phố không vi phạm khai thác bất hợp pháp bị lực lượng chức năng bắt giữ, xử lý tại những vùng biển chồng lấn, tranh chấp, chưa phân định với các nước.
Tăng cường hợp tác quốc tế trong đàm phán, trao đổi, chia sẻ thông tin, chuyển giao công nghệ, chia sẻ kinh nghiệm, chính sách về bảo vệ, tái tạo nguồn lợi thủy sản. Nghiên cứu thúc đẩy các hợp tác, thu hút và tranh thủ các nguồn lực quốc tế trong thực hiện các mục tiêu, giải pháp bảo vệ, tái tạo, phát triển nguồn lợi thủy sản.
Kiên quyết ngăn chặn, chấm dứt tàu cá vi phạm khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài
Song song với đó, tiến hành kiểm tra, rà soát toàn bộ các tàu cá trên địa bàn đảm bảo nắm chắc thực trạng; xử lý nghiêm, triệt để theo quy định của pháp luật tàu cá không đủ điều kiện tham gia khai thác thủy sản. Tổ chức làm việc, trực tiếp hướng dẫn từng chủ tàu thủ tục đăng ký, đăng kiểm, cấp giấy phép và cập nhật 100% dữ liệu tàu cá vào cơ sở dữ liệu VNfishbase. Theo dõi, giám sát 100% tàu cá hoạt động trên biển qua hệ thống giám sát tàu cá, nắm rõ và xử lý nghiêm từng trường hợp vi phạm quy định về mất kết nối thiết bị VMS. Thực hiện cao điểm tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, thực thi pháp luật thủy sản trên vùng biển thành phố Hồ Chí Minh. Hoàn thành cấp đăng ký, đăng kiểm, cấp phép khai thác 100% cho tàu cá “03 không” để quản lý, đảm bảo sinh kế của ngư dân hành nghề khai thác thủy sản.
Yêu cầu tất cả tàu cá có chiều dài từ 6 mét trở lên, đặc biệt tàu cá có chiều dài từ 15 mét trở lên phải đảm bảo 100% bốc dỡ sản phẩm thủy sản khai thác tại cảng cá được giám sát và truy xuất nguồn gốc, đảm bảo về nhật ký khai thác, dữ liệu thiết bị VMS, sản lượng và thành phần loài phù hợp với nghề khai thác. Phối hợp kiểm soát chặt chẽ theo quy định các lô hàng nhập khẩu sản phẩm thủy sản khai thác đối với loài cá cờ kiếm, cá ngừ vây ngực dài bằng tàu công-ten-nơ.
Thực hiện đồng bộ, quyết liệt, toàn diện, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp vừa tuyên truyền, vận động, vừa theo dõi, kiểm soát ngăn chặn, xử lý kịp thời ngay từ trong bờ và trên biển, kiên quyết ngăn chặn, chấm dứt tàu cá, ngư dân vi phạm khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài. Điều tra, xử lý 100% các trường hợp vi phạm được phát hiện; xác minh, xử phạt 100% các trường hợp vi phạm quy định về mất kết nối thiết bị VMS theo quy định, vượt ranh giới cho phép trên biển, tàu cá mua bán, chuyển nhượng không thực hiện sang tên, đổi chủ theo quy định.
Triển khai thực hiện tốt chính sách chuyển đổi nghề cho ngư dân theo Đề án chuyển đổi một số nghề khai thác hải sản ảnh hưởng đến nguồn lợi và môi trường sinh thái. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong nuôi trồng, khai thác thủy sản, thiết lập chuỗi sản xuất bền vững, tạo môi trường thuận lợi cho ngành thủy sản phát triển bền vững, có khả năng cạnh tranh cao. Đồng thời, chú trọng bảo tồn, bảo vệ, phát triển nguồn lợi thủy sản; phát triển ngành thủy sản gắn với bảo đảm an sinh xã hội, sinh kế bền vững. Bố trí đủ nguồn lực cho các cơ quan, lực lượng chức năng để kiểm soát hoạt động tàu cá ra, vào cảng và khai thác thủy sản trên biển; tăng cường lực lượng, phương tiện để thực hiện cao điểm thực thi pháp luật, tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, giám sát thực hiện các quy định chống khai thác IUU.
Các Sở, ngành chức năng, UBND xã có tàu cá và các cơ quan, đơn vị liên quan triển khai thực hiện nghiêm túc các nội dung trên tại Kế hoạch để công tác chống khai thác IUU đạt kết quả tốt nhất, góp phần đưa nghề cá Việt Nam phát triển bền vững, trách nhiệm.
Thanh Thủy